Serdecznie zapraszamy do obejrzenia wykładu online o języku czeskim pod tytułem: Podej mi ten bazmek! aneb Přejatá maďarská slova v češtině a dalších středoevropských jazycích, który będzie transmitowany w czwartek 22 stycznia 2026 r. od godz. 18:00 (CEST). Wykład wygłosi Mgr. et Mgr. Tamás Tölgyesi, Ph.D., z Instytutu Filologii Słowiańskiej i Bałtyckiej Uniwersytetu Loránda Eötvöse (ELTE) w Budapeszcie oraz z Instytutu Slawistyki Uniwersytetu Wiedeńskiego.
Tamás Tölgyesi w swoim wykładzie skupia się przede wszystkim na hungaryzmach używanych w języku niemieckim, czeskim i innych językach słowiańskich. Słowa zapożyczone z języka węgierskiego można podzielić na trzy grupy. Pierwszą grupę stanowią hungaryzmy znane w całym obszarze językowym niemieckim i w większości krajów słowiańskich, np. niem. Gulasch, cz. guláš, sk. guláš, guľáš, pol. gulasz, sl. golaž, chorw./serb. gulaš, ros. гуляш < węgierskie gulyás(leves) - zupa gulaszowa, gulyás - pasterz krów od węgierskiego gulya - stado bydła. Do drugiej grupy należą wyrażenia występujące w językach narodów dawnej monarchii habsburskiej, np. rak.-niem. Palatschinke, cz./sl./chor./serb. palačinka, sk. palacinka, pol. palaczinka < węg. palacsinta < rum. plăcintă - ciasto (z jabłkami lub serem) < łac. placenta. Trzecia grupa obejmuje słowa zapożyczone z języka węgierskiego, które wcześniej istniały lub są nadal używane w sąsiednich regionach dzisiejszych Węgier (w Burgenlandzie, Serbii i na Słowacji, gdzie mieszka mniejszość węgierska), np. wschodnioaustriackie Hotter, sk. chotár, chor./srb. hatar, atar - granica gminy < węgierskie határ - granica (gminy lub państwa).
Mgr. et Mgr. Tamás Tölgyesi, Ph.D. (1979), lingwista kontaktowy, bohemista i leksykolog. Ukończył bohemistykę i germanistykę na Wydziale Filozoficznym Katolickiego Uniwersytetu im. Petra Pázmánye w Budapeszcie. Od 2016 roku pracuje w Instytucie Slawistyki Uniwersytetu Wiedeńskiego. Od 2023 roku prowadzi wszystkie przedmioty z zakresu bohemistyki językowej w Instytucie Filologii Słowiańskiej i Bałtyckiej Uniwersytetu Loránda Eötvöse (ELTE) w Budapeszcie. Zajmuje się lingwistyką kontaktową (ze szczególnym uwzględnieniem relacji językowych w Europie Środkowej), frazeologią i socjolingwistyką. Jego artykuł i wykład na temat niemieckiej terminologii wojskowej w języku czeskim, słowackim i węgierskim zajął drugie miejsce w ogólnokrajowym konkursie naukowym dla węgierskich doktorantów Pro Patria et Scientia.
Rejestracja tutaj
Na adres e-mail podany podczas rejestracji zostanie wysłany link do wykładu.
Nagrania poprzednich wykładów można obejrzeć tutaj.
