Zapraszamy na koncert zespołu STRO.MY w Szczecinie w ramach "Czeskiego Weekendu" i "Roku Muzyki Czeskiej".
ARTYŚCI:
Magdalena Klára Hůlová - light design
Program:
Mikuláš Tichý – Neklid bytí
Jiří Trtík – Vltava (Recomposed)
Jana Vöröšová – E-from his life
Instrumentacja:
Altówka/skrzypce | Amálie Dobšíková
Kontrabas | Filip Dokljanov
Marimba | Štěpán Hon
Flux | Jiří Trtík, Mikuláš Tichý
Fortepian | Mikuláš Tichý, Jana Vöröšová, Jiří Trtík
Śpiew | Jana Vöröšová
Więcej informacji i bilety można znaleźć TUTAJ.
Szczęściem napawa mnie możliwość pokazania, że moja ojczyzna znaczy dla mnie więcej niż cokolwiek innego – tymi słowami Bedřich Smetana, autor czeskiej muzyki narodowej, podsumował swoją niezwykłą spuściznę oraz stał się wzorem twórcy w kraju naszych sąsiadów. Rok 1924, setną rocznicę jego urodzin, ustanowiono Rokiem Muzyki Czeskiej. Sto lat później, w roku obecnym, ojczyzna Smetany świętuje po raz kolejny. Z tej okazji na całym świecie organizowane są koncerty, kompozytorzy piszą nowe utwory, a wykonawcy oklaskiwani są na niezliczonej ilości estrad. W Filharmonii w Szczecinie również będziemy mieli możliwość doświadczyć tej niezwykłej okazji.
STRO.MY Ensemble to zespół muzyczny, którego występy oparte są na nowatorskim podejściu do muzyki: łączą w całość elementy muzyczne, wizualne i performatywne. Został założony w 2021 roku przez kompozytora i dyrygenta Jiříego Trtíka. Głównym celem działalności STRO.MY Ensemble są prawykonania muzyki współczesnych kompozytorów oraz współpraca z artystami różnych dziedzin sztuki. Okrzyknięty został prawdziwą innowacją w dziedzinie muzyki klasycznej.
W programie koncertu znalazły się trzy utwory czeskich kompozytorów, które zostały napisane specjalnie na obchodzony właśnie Rok Muzyki Czeskiej. Mikuláš Tichý, Jana Vöröšová i Jiří Trtík są absolwentami uczelni praskich, a kariery artystyczne zawiodły ich między innymi do Paryża, Brukseli i USA. Tichý łączy klasykę z minimalizmem i uważa, że muzyka jest esperanto ludzkich dusz. Vöröšová bazuje w swojej pracy na różnych metodach analizy utworów oraz eksperymentuje z najnowszymi technologiami elektronicznie przetwarzanego dźwięku. Trtík, dyrektor artystyczny STRO.MY Ensemble, jest między innymi autorem opery List do ojca, która miała swoją premierę w czerwcu tego roku w Teatrze Narodowym w Pradze, a także poprowadzi nas tego wieczoru przez wielowymiarowy świat najnowszej muzyki czeskiej.
O utworach:
Neklid bytí (pl. Niepokój istnienia)
Neklid bytí to dzieło Mikuláša Tichego skomponowane z okazji 200. rocznicy urodzin Bedřicha Smetany. Utwór łączy w sobie klasyczną partię fortepianu oraz dźwięki syntezatoru, które ewokują napięcie związane ze stopniową utratą słuchu, na którą cierpiał Smetana pod koniec życia. Dzieło odznacza się kontrastem między solidną strukturą i subtelnymi elementami improwizacji, które wspólnie tworzą obraz muzyki jako żywego organizmu i symbolizują niestałość każdej ludzkiej egzystencji. Siłą, która pomaga nam przeć naprzód na drodze życia na przekór wszelkim przeciwnościom jest wiara w każdy następny krok. To właśnie, według Mikuláša Tichego, jest leitmotivem kompozycji, która nie tylko oddaje hołd Smetanie, ale jest także medytacją nad istnieniem i nieuniknionym upadkiem, z którym mierzymy się wciąż z nadzieją i wolą życia.
Wełtawa (Recomposed)
Jiří Trtík w swoim utworze Wełtawa (Recomposed) przedstawia nowe spojrzenie na rzekę Wełtawę. Zamiast romantycznego opiewania przyrody jako czegoś doskonałego i wiecznego (w kontraście do ludzkiego przemijania), proponuje perspektywę zgodną ze współczesnym pojmowaniem problematyki ekologicznej, która nie stawia wyraźnej granicy między człowiekiem i przyrodą, ale uważa ich za jedną całość. Przyroda potrzebuje człowieka a człowiek przyrody.
Obecnie na rzece Wełtawie znajduje się dziewięć wielkich zapór wodnych, które są wykorzystywane przy produkcji prądu, regulują bieg rzeki i stanowią ochronę przed powodziami. Punktem wyjścia dla kompozycji na fortepian, marimbę, altówkę, kontrabas i syntezator Flux jest poemat symfoniczny Smetany. Przy tym Trtík uwzględnia zmiany, którym podlega rzeka, zwłaszcza wpływ postawionych w 20. wieku betonowych konstrukcji oraz długotrwałe zanieczyszczanie rzeki działalnością człowieka. Nie bez znaczenia pozostają również przegrzane i wysychające tereny, którymi przepływa Wełtawa.
E-from his life
Tytuł kompozycji wskazuje na inspiracje kwartetem smyczkowym Bedřicha Smetany “Z mého života”, a konkretnie momentem gdy pod koniec utworu grany jest na skrzypcach dźwięk e4. Ta sytuacja wprawia suchaczy we wzruszenie, następuje moment, w którym na chwilę zatrzymuje się czas. Nadaje on całej kompozycji szczególnej wagi, ciężaru i fatalizmu. To zachęciło mnie do rozmyślań nad tym, jak pozornie nieznaczące chwile wpływają na przebieg bardziej doniosłych wydarzeń. Od strony formalnej kompozycja podzielona jest na cztery części. Korzysta on z możliwości, jakie daje syntezator Flux, szczególnie z dowolności w stopniowym modulowaniu barwy dźwięku w czasie.
O kompozytorach:
Jana Vöröšová studiowała kompozycję w Konserwatorium Praskim w klasie prof. Bohuslava Řehořa oraz na Wydziale Muzycznym Akademii Sztuk Scenicznych w Pradze w klasie prof. Václava Riedlbaucha. Cenne doświadczenie zdobyła podczas rocznego stażu w Koninklijk Conservatorium Brussel, gdzie zapoznała się nie tylko z najnowszymi technologiami elektronicznie przetwarzanego dźwięku, ale także z różnymi metodami analizy. Trzy miesiące przebywała w Paryżu pod auspicjami La Sacem. Współpracuje z artystami różnych dyscyplin. Jej kompozycje były wykonywane na takich festiwalach jak Prague Premieres (CR), Festival delle Nazioni Città di Castello (IT), Orfeo (SR), Calliopée (FR), Présences (FR). Współpracuje z orkiestrami i zespołami nie tylko w Czechach, ale także za granicą (Klangforum Wien, Berg, Symfonický orchestr Českého rozhlasu, Česká filharmonie, Konvergence, Jihočeská filharmonie, Nederlands Blazers Ensemble, Bohemia Saxophone Quartet, Musica cum Gaudio itp.). Występowała w wielu spektaklach taneczno-muzycznych i site-specific (Still the Same Story - Eli and Co. i Teatr Ponec, Being So in Giverny - solo taneczne - Lea Švejdová, Pasje, Sen nocy letniej...). Uczy w HAMU w Pradze, Konzerwatorium Duncan Centre i Sdružení Roztoč. Jest założycielką stowarzyszenia Tušení, które organizuje działania kulturalne i edukacyjne, koncerty, spektakle i seminaria.
Mikuláš Tichý łączy elementy klasycznej kompozycji z minimalizmem poprzez poetykę autentycznego spojrzenia na świat. W swoich instrumentalnych kompozycjach ujmuje senność krajobrazów uczuć i trzeźwość codziennych poranków, przypominając nam, że muzyka jest esperanto ludzkich dusz.
Jiří Trtík to czeski kompozytor, dyrygent i pedagog, laureat nagrody OSA dla najbardziej utytułowanego czeskiego kompozytora muzyki klasycznej za granicą (2021). Jiří studiował kompozycję i dyrygenturę na Praskim Konserwatorium oraz na American Cleveland Institute of Music. Jego kompozycje były wykonywane w Czechach, Słowacji, Niemczech, Łotwie, Japonii, Szwajcarii i Stanach Zjednoczonych. Skomponował także szereg utworów dla światowych wykonawców i zespołów. Jest założycielem STRO.MY Ensemble (www.stro.my), zespołu, który wykonuje muzykę młodych autorów i współpracuje z twórcami reprezentującymi różne dyscypliny artystyczne. Autor opery List Kafki do ojca (premiera w czerwcu 2024 w Teatrze Narodowym w Pradze).
Koncert został objęty patronatem Ambasadora Republiki Czeskiej w Polsce Břetislava Dančáka oraz Wojewody Zachodniopomorskiego Olgierda Geblewicza.
Powiązane wpisy na blogu
